Driekwart labwaarden komt niet bij apotheek

Driekwart van de labwaarden die de apotheker volgens de wet van de huisarts moet ontvangen, krijgt hij niet. De labwaarden zijn belangrijk om problemen door medicijngebruik te voorkomen. Dit blijkt uit onderzoek van stichting StatusScoop en de Vereniging van zorgaanbieders voor zorgcommunicatie VNVZ.
Om hun regierol goed te kunnen uitvoeren, moeten apothekers niet alleen een overzicht hebben van alle medicijnen die een patiënt slikt, maar ook op de hoogte zijn van diens labwaarden, zoals nierfunctie en kalium- en natriumspiegels. De apotheker kan problemen door medicijngebruik goed opsporen met geavanceerde beslisregels, waarbij op basis van informatie over de medicatie en patiëntkenmerken ongewenste interacties worden opgespoord.
 
Artsen zijn volgens de Geneesmiddelenwet verplicht relevante labwaarden aan de apotheker beschikbaar te stellen. Maar in de praktijk blijken deze gegevens meestal te ontbreken in het apotheekinformatiesysteem door falende logistiek, technische beperkingen en omdat de patiënt toestemming moet geven voor het verstrekken van labwaarden aan de apotheek.
 
In het onderzoek van StatusScoop in de regio Utrecht deelden dertien apotheken en Saltro, een diagnostisch centrum voor de eerste lijn, labgegevens via het Landelijk Schakelpunt (LSP). Het ging om de prikuitslagen van 1418 patiënten, die toestemming hadden gegeven voor het beschikbaar stellen van de waarden.
 
De patiënten zijn gedurende drie maanden gevolgd, wat leidde tot 5000 alerts met een aanbeveling tot actie. Twee derde hiervan betrof de kaliumspiegel en een derde de nierfunctie. Meer dan 90 procent van de alerts waren het gevolg van ontbrekende labwaarden. Bijna 10 procent van de overige meldingen riepen op tot actie vanwege afwijkende labwaarden.
 
Er werd ook gekeken hoe de alerts werden afgehandeld. Een derde van de 5000 meldingen kon de apotheker met de patiënt zelf oplossen door bijvoorbeeld een andere innametijd of andere doseringsinterval. In ruim 10 procent van de gevallen nam de apotheker contact op met de arts maar leidde dit niet tot een interventie. Bij negen alerts (0,5%) volgde een advies tot therapieaanpassing, bijvoorbeeld staken of omzetten. Voor ruim de helft van de patiënten bij wie een verminderde nierfunctie uit de labwaarden bleek, was geen contra-indicatie verminderde nierfunctie vastgelegd bij de apotheek. Terwijl bewaking van de nierfunctie 10 tot 20 procent van ziekenhuisopnames door pilgebruik kan voorkomen, aldus de onderzoekers. Apotheker Jaap Dik van StatusScoop zag soms slechte nierfuncties. Dik: ‘Soms tegen de dialysewaarden aan. Maar ook kaliumspiegels waarbij direct moet worden ingegrepen, niet met geneesmiddelen maar met een infuus.’
 
Deelnemende patiënten bleken niet een maar drie keer toestemming te moeten geven voor het delen van de labwaarden: aan de huisarts, de apotheek en het laboratorium. Vooral als er in de toekomst ook gegevens uit het ziekenhuis worden gedeeld is dit onhandig, concluderen de onderzoekers van StatusScoop. Ze pleiten ervoor de toestemming van de patiënt op te nemen in het LSP, zodat deze niet steeds hoeft te worden gevraagd. Dik: ‘Nu wordt immers veel geld geïnvesteerd in geneesmiddelen, maar veel minder in het managen van de problemen die kunnen ontstaan door het gebruik ervan.’
 
Klik hier voor het rapport van StatusScoop. 

 

Gepubliceerd op:  23 maart 2016 711 x bekeken
Gerelateerde artikelen

Zorginstituut: uitgaven aan hulpmiddelen en huisartsenzorg omhoog

De uitgaven aan het basispakket stijgen in 2019 naar verwachting met 2,1 miljard euro (4,6 %) naar 46,4 miljard euro in vergelijking met 2018. Volgens prognoses van zorgverzekeraars nemen de kosten van hulpmiddelen en huisartsenzorg in 2019 het hardst toe. Dit staat in de Zorgcijfers Monitor van Zorginstituut Nederland.

2 september 20191283 x bekeken

NHG-Standpunt Farmacogenetica in de huisartsenpraktijk

De NHG heeft een standpunt uitgebracht over farmacogenetica in de huisartsenpraktijk. Het document bevat (praktische) informatie over wanneer en hoe farmacogenetisch onderzoek aan te vragen, de uitslag van het farmacogenetisch onderzoek vast te leggen in het huisartseninformatiesysteem en te delen met andere zorgverleners. Het beleid blijft echter redelijk terughoudend.

29 november 2018131 x bekeken

Aandacht voor point of care-testing in de huisartsenpraktijk

In Farma-magazine is in 2018 al een paar keer aandacht besteed aan point of care testing. Eind juli verscheen het vierde artikel hierover; ditmaal over POCT in de huisartsenpraktijk met een focus op CRP. De boodschap is onder meer: gebruik van deze tests heeft pas zin als de huisarts en andere zorgverleners deze accuraat uitvoeren en de uitkomst correct interpreteren; scholing en begeleiding zijn dan ook essentieel.

5 september 2018212 x bekeken